Irakurriena
- 1. Eskuratu TERNUA produktu sorta
- 2. Abian da Mondragon City Challenge Nazioarteko Lehiaketaren laugarren edizioa
- 3. Lieder Automotive martxan da Borjan
- 4. Lander Beloki Mondragon Unibertsitateko errektore izendatua izan da
- 5. NanoSPharm jaio da, sektore biomedikoko enpresa berria, MONDRAGONen eta i+Meden arteko aliantza kooperatiboaren eskutik
- 6. MONDRAGON Hospitalityko lau kooperatibak parte hartu dute Ibis Styles Zumaia-Zestoa hotelean
"Adimen artifiziala eta enpresek inoiz idatzi ez duten ezagutza", eskuragarri MONDRAGONen Shaking Talks saioaren seigarren atala
Enpresek ezagutza pilatzen dute dokumentuetan, eskuliburuetan eta datu-baseetan, baina baita beren lana egiten duten pertsonen esperientzian ere. Ezagutza hori, askotan, inoiz idatzi gabea, erronka handietako bat da adimen artifiziala (AA) aplikatzeko orduan.
Gai horixe jorratzen du Shaking HUBek bultzatutako MONDRAGONen Shaking Talks saioaren seigarren atalak. "AA eta ezagutza: nola gorde inoiz idatzi ez duguna?" du izenburua, eta María Ruizek Iñaki Suárezekin, BAIC Adimen Artifizialaren Euskal Zentroko teknologia-zuzendariarekin, eta Ibai Lañarekin, Mondragon Unibertsitateko irakasle eta ikertzailearekin, hitz egiten du bertan.
Dokumentuetan jasota ez dagoen ezagutza
Atalean zehar, bi adituek AA sortzaileak dokumentuak kudeatzeko eta informazioa erlazionatzeko eskaintzen dituen aukerak aztertzen dituzte, baita pertsonek praktikaren eta esperientziaren bidez eskuratzen duten ezagutza inplizitua jasotzeko dauden zailtasunak ere. Horretarako, elkarrizketa egituratuen eta inkesten balioa nabarmentzen dute, besteak beste; izan ere, AA laguntza-tresna gisa erabil daiteke horrelako prozesuetan.
Pertsonak, datuak eta estrategia, AA aplikatzeko
Elkarrizketan, teknologia hori enpresetan txertatzeko erronka nagusiak ere jorratzen dira: pertsonen prestakuntza, datuen kalitatea eta gobernantza, araudia betetzea eta AA sistemen akatsak kudeatzea, hala nola haluzinazioak.
Adituen arabera, AAren ezarpena enpresa-arazo zehatz batetik abiatu behar da, eta proiektu pilotuetatik estrategia orokor baterantz egin behar du aurrera. Estrategia horrek aukera eman behar du irtenbideak erakunde osoan integratzeko eta eskalatzeko. Testuinguru horretan, Euskadik ikerketako, prestakuntzako eta teknologia-transferentziako ekosistema bat du, enpresen lehiakortasuna sustatzen lagun dezakeena.
Teknologia, pertsonak erdigunean jarrita
Ondorioa argia da: adimen artifizialak balioa sortuko badu, ez da nahikoa teknologia txertatzea; kalitatezko datuak, estrategia argia eta prozesuaren erdigunean pertsonak jartzea ere beharrezkoak dira. Izan ere, erakunde baten ezagutza ez dago dokumentuetan soilik, erakundea osatzen duten pertsonen esperientzian ere badago.
Adimen artifizialak balioa sortuko badu, ez da nahikoa teknologia txertatzea; kalitatezko datuak, estrategia argia eta prozesuaren erdigunean pertsonak jartzea ere beharrezkoak dira.
Eskuragarri dago jada MONDRAGONen Shaking Talks saioaren atal osoa, "AA eta ezagutza: nola gorde inoiz idatzi ez duguna?" izenburupean. Atala baliagarria da inoiz dokumentatu ez den ezagutza hori nola gorde eta aprobetxatu sakonago ezagutzeko.