Trans~Humanity at work

Trans~Humanity at work

Rafa Pol, plangintza estrategikoan espezializatutako ekonomialaria
2025eko irailean Vladimirrek Xi bisitatu zuenean Pekinen, eta II. Mundu Gerrako garaipenaren 80. urteurrena ospatu zutenean, elkarrizketa harrigarria izan zuten: betiko bizitza bioteknologiari esker lor zitekeen!
2026/05/21

Transhumanismoa elementu ekonomikoak, zientifikoak eta filosofikoak biltzen dituen mugimendu bat da, eta bere helburua da gizabanakoa zientziaren eta teknologiaren bidez hobetzea. Bere xedea giza izaeraren alderdi desiragaitzak ezabatzea da: gaixotasuna, mina, zahartzea, baita hilkortasun- izaera bera ere. Hasteko, medikuntza- zientziaren luzapen bat da, baina helburu horiek lortzeko bitartekoen eztabaida etikoa du, bai eta eskuratutako gaitasun fisiko eta kognitibo berrien muturreko izaerarena ere (superbotereak, ia-ia).

Ideologia horren arabera, eboluzio artifizialeko trantsizio-aldi bat egongo da, zeinetan transgizakiak sortuko diren; horiek pixkanaka espezie goren bat bihurtuko dira, jada gizakia izango ez dena: postgizakiak izango dira, eta ongizate-, iraupen- eta adimen-maila gorenez (hiperongizatea, hiperluzetasuna eta hiperadimena) gozatuko dute.

Horrek, X-Men superheroien komiki baten gidoia dirudien arren, ezinegona sortzen du garai honetan; izan ere, genetika, transplante, robotika, nanoteknologia eta adimen artifizialeko hainbeste aurrerapen elkartzen dira, eta agian baita kriogenizazioan, konputazio kuantikoan eta adimen-ordenagailu konexioan datozenak ere.

“Transhumanismoa elementu ekonomikoak, zientifikoak eta filosofikoak biltzen dituen mugimendu bat da, eta bere helburua da gizabanakoa zientziaren eta teknologiaren bidez hobetzea”

Erretiratzeko asmorik ez duten munduko agintariek beren denbora baliotsua elkarrizketa horiei eskaintzen dietenean, badirudi transhumanismoaren asmoek sendotasuna irabazten dutela.

Teknologia gizakietan

Hala ere, zibilizazio-aurrez aurreko bat ikusten dut transhumanismoaren postulatuen eta ekologismo ez-interbentzionistaren postulatuen artean. Nahiz eta, muturrera eramanda, biek patu berera eraman gaitzaketen: gizakien amaierara.

Elementu zibernetikoen eta klonatutako organoen sinbiosi bat izaten amaitzen badugu, gure existentzia luzatuko dugu eta, Vladimir edo Xi bezala, ez gara erretiratuko (ez dakit hori albiste ona den). Hala ere, gure lan- eta gizarte- ekarpena oso baldintzatuta egongo da ezartzen zaigun teknologiaren arabera (espero dezagun hori egitea borondatezkoa izatea), eta gaur egun gailu mugikorretan ikusten dugunaren antzeko zaharkitze batek eragin diezaguke... Eguneratzeko mekanismorik egongo al da?

Bestalde, atzealdean beti geratuko da giza harrokeria pixka bat, ziur aski diseinu transhumanoek desagerraraztea lortuko ez dutena, eta honelako gauzak esango ditugu: "Ez dituzu nire Quant-IKerlan inplanteak Elon-IA-Musken zure horiekin alderatuko". Beraz, lehiakortasun pertsonala eta enpresariala oso gai eztabaidagarria izango da.

Eta zer gerta daiteke kooperatibismoarekin? Gizakirik eta haien ahultasunik gabe iraun ahal izango du? Transgizakiek benetako erabakimen askea izango dute? Trans~Humanity at Work izango al da MONDRAGONen etorkizuneko leloa?

Star Trek telesail mitikoan, Salbamendu- saiakera (Errand of Mercy; T1-C26-1967) izeneko kapitulu bat dago, bere jarraitzaileentzat oso aipagarria, bertan agertzen direlako lehen aldiz Klingonak, protagonistak kide diren Federazioaren zibilizazio etsaia, nahiz eta nik hona ekarri dudan bertan eboluzio-dilema hori sumatzen delako. Trama: Federazioak Organia planeta neutrala bisitatzen du klingonen berehalako inbasio bat saihesteko, baina organiarrek pasibotasun ulertezina erakusten dute, eta, aldi berean, Federazioaren esku-hartzea zalantzan jartzen dute euren gatazkara arrastatzeagatik. Batzuek zein besteek ezin dute ulertu pazifismo eta axolagabekeria amorragarri hori. Azkenik, agerian geratzen da izaki gorenak, hilezkorrak eta oso eboluzionatuak direla, inmaterializatzeko gai direnak, eta edozein armamentu neutralizatzen duen botere energetikoa dutela. Gerra alferrikakoa da.

Transgizaki nahiz organiar bihurtu, istorio honen arabera, itxaropentsuena indarkeria desagertzea izan liteke eta, eskatzen hasita..., Gizarte Segurantza ere bai, agian jada ez baita beharrezkoa izango.